Blogs cinebel.be
cinebel.be | Créer un Blog | Avertir le modérateur

14-04-17

Sebastian Barry – Dagen zonder eind

index (11).png


 

Dagen zonder einde

Sebastian Barry

Querido's Uitgeverij BV, 2016, 256 p.

" Kwik in de thermometer daalde tot je nauwelijks nog kon ademen. De beekjes roken naar ijzer. 's Nachts sliepen de soldaten lijf aan lijf onder hun dekens, we leken wel een horde prairiehonden die uit lijfsbehoud tegen elkaar aan sliepen. Snurkten door onze met rijp omzoomde neusgaten. De paarden stampten, stampten en stoomden berijpte ranken en bloemen van adem uit in het donker."



Sebastian Barry werd in 1955 geboren in Dublin als zoon van de Ierse actrice Joan O'Hara. Hij volgde studies Engels en Latijn aan de Catholic University School en het Trinity College in Dublin, waar hij werkte als editeur voor het Icarus-magazine. Aanvankelijk schreef hij voornamelijk gedichten en toneelstukken (onder meer Boss Grady’s boys (1988), The steward of Christendom (1995), Our lady of Sligo (1998) en - in 2007 - The pride of Parnell Street), maar eind jaren negentig begon hij ook romans te schrijven. Zo verschenen in de loop der jaren The whereabouts of Eneas McNulty (1998), Annie Dunne (2002) en A long long Way (2005; in het Nederlands vertaald als Een lange, lange weg). Laatstgenoemde titel betekende Barry's internationale doorbraak en werd genomineerd voor de Man Booker Prize en de Dublin International IMPAC Award. De roman won de Kerry Group Irish Fiction Award en is verfilmd door de makers van My Left Foot. Zijn roman The secret scripture (De geheime schrift) uit 2008 werd genomineerd voor de Man Booker Prize. Sebastian Barry woont samen met zijn vrouw en zijn drie kinderen in County Wicklow. Sebastian Barry won de Costa Novel Award 2016 voor deze roman. Op 31 januari 2017 kreeg hij ook de Costa Book of the Year. Beide prijzen won hij eerder voor ‘De geheime schrift’. De voorouders van de auteur trokken de wereld in en vormen dan ook een onuitputtelijke inspiratiebron voor hem. Al zijn romans gaan over zijn familie, of het nu gaat om zijn verhalen over de Dunnes of de McNulty’s. In ‘Dagen zonder eind’ maken we kennis met een van die McNulty’s. Thomas is uit heel andere grondstof opgetrokken dan Jack McNulty uit ‘De tijdelijke gentleman’, Barry’s vorige roman. Was Jack McNulty een zuiplap met een troebele moraliteit, dan is Thomas makkelijker te peilen. Hij heeft een grote aaibaarheidsfactor en je kan niet anders dan je door deze gedreven verteller laten inpalmen. In het midden van de negentiende eeuw heeft Thomas McNulty Sligo verlaten. Zijn vader, moeder en zus zijn er gecrepeerd van de honger. McNulty heeft de boot genomen naar de VS. Hij maakt weinig woorden vuil aan de dood van de zijnen, al resoneert die wel de hele tijd. De vluchtelingen die per schip Amerika bereiken, zijn ‘ratten van mensen’. Wat ze op het schip hebben gezien, vormt slechts een voorproefje van de ellende die velen te wachten staat. Hun zelfbeeld is minimaler nog dan hun hoop. McNulty sluit zich aan bij het leger dat de indianen richting Westen drijft of uitmoordt. Later vecht hij tijdens de Burgeroorlog tegen de rebellen uit het Zuiden. Hij doet dit alles voor het geld, de opties liggen niet voor het grijpen voor jonge vluchtelingen. John Cole, een Amerikaan met een druppel indianenbloed, wordt McNulty’s beste vriend en minnaar. De verteller brengt het terloops: ‘John Cole was mijn liefde.’ Dit is geen liefde tussen soldaten die verstoken zijn van vrouwelijk schoon. De twee blijven samen, ook wanneer ze vrouwen kunnen krijgen. McNulty kleedt zich het liefst als vrouw, hij loopt soepeler in jurken, is meer zichzelf, bekent hij. Tussen de oorlogen door werken de twee als dansers in een goudzoekerstadje waar nog geen vrouwen wonen. Cole speelt de man,

McNulty de vrouw en met hun dromerige opvoering weten ze het anders zo ruwe volkje voor even uit de onbehouwen sfeer weg te halen. Wanneer ze een indianenmeisje onder hun hoede krijgen, vormen ze een hoogst apart gezin op de frontier. McNulty noemt zichzelf en John Cole ‘twee houtkrullen van menselijkheid in een harde wereld’. Tijdens de dans met John Cole kan McNulty zijn ware aard tonen aan de buitenwereld. Hij heeft het over dat mysterieuze moment waarop de twee mannen veranderen in andersoortige schepsels. Het is ironisch maar ook ontroerend dat Cole en McNulty hun liefde enkel op het toneel in het openbaar kunnen vertonen. De oorlogen sturen de verhaallijn in deze roman die in plastische termen de veldslaggruwelen laat zien. Dagen zonder eind is een heel mooi, stilistisch briljant en aangrijpend werk. Sebastian Barry bouwt inmiddels bijna twee decennia aan een roman fleuve van de Ierse geschiedenis, doorleefd door de vele generaties van één familie. Schitterend!

André Oyen

 

 

 

 

00:00 Gepost in BOEKEN | Permalink | Commentaren (0)

Post een commentaar

NB: commentaren worden gemodereerd op deze weblog.