Blogs cinebel.be
cinebel.be | Créer un Blog | Avertir le modérateur

07-02-17

De meeste mensen die ik ooit ben geweest, Max Temmerman,

442666.jpg


 

https://www.youtube.com/watch?v=EYv7BB_G9Aw

https://www.youtube.com/watch?v=GfIkowPstJQ

 

 

De meeste mensen die ik ooit ben geweest,

 

Max Temmerman, 1 cd-luisterboek, 50 gedichten uit zijn eerste 3 bundels. Voorgelezen door acteur Gène Bervoets.

Uitgeverij HKM-vrijdag

ISBN 9789079390298

2017

Stemmenorkest



De meeste mensen die ik ooit ben geweest

verloor ik gaandeweg uit het oog

maar mijn vijftienjarige ik rij ik elke ochtend voorbij.

Als een ja-neevraag leunt hij tegen een bushalte.

Met zijn handen in zijn zakken somt hij op

waar hij zijn leven voor zou geven.

Het is niet veel. Het is alles tegelijk.

Mijn bejaarde ik zit naast mijn ik van tien.

Samen kijken ze door het raam. De vogels,

de wolken, de dagen die weer langer worden.

Mijn ene ik wiebelt op zijn stoel en ratelt honderduit.

Mijn andere ik verstaat hem niet.

Mijn ik van achtentwintig stond gisteren voor mij aan de kassa.

Met de flair van geld droeg hij een nieuwe winterjas.

Hij rook naar uitnodigingen, schouderklopjes en applaus,

zag er moe uit, leek niets anders gewend.

Mijn ik van zeven overspoelt elke woensdagmiddag de straten.

Onafgebroken leert hij nieuwe talen. Hij kent het spijkerschrift

van kwetterende zussen, het Engels van over de oceaan

en kan als geen ander hooglopend zwijgen in het Frans.

Als alle mensen die ik ooit ben geweest

samen in een ruimte zouden zitten: de ontheemde,

de losgeslagene, de boekhoudende, de aanlengende,

de ontwijkende en de wegwuivende, allemaal

tot en met de allereerste, de immer lichtzinnige,

dat stemmenorkest zou vervlechten tot een nest

van wilgentakken die elkaar tegenspreken

met de akoestiek van een Grieks masker.

Almaar dieper, tot aan de laagste noot. Heser ook,

verdund door de jaren van water en brood



Max Temmerman (1975) debuteerde in 2011 met de bundel Vaderland, meteen goed voor een nominatie van de C. Buddingh'-prijs 2012. Vele lezingen, gelegenheidsgedichten en allerlei publicaties later verscheen in oktober 2013 Bijna een Amerika, een bundel die zich donker en duister koppelt aan hoopvolle tinten. Deze bundel werd genomineerd voor de Jo Peters Poëzieprijs 2014 en de Herman De Coninck Prijs 2014, het gedicht Beesten kaapte de gelijknamige Publieksprijs weg. Samen met vier andere dichters schreef Max Temmerman in 2013 voor de krant De Morgen om de vijf weken een 'Achteraf gedicht'.

De meeste mensen die ik ooit ben geweest bevat vijftig gedichten uit Max Temmermans eerste drie bundels, Vaderland, Bijna een Amerika en Zondag acht dagen. Dit luisterboek is een heel kernachtig drieluik waarin de dichter tijd en identiteit beschouwt en ontleedt. Acteur Gène Bervoets leende zijn mooie stem voor bijna elk gedicht. -

De gedichtenbundel Zondag acht dagen, het “sluitstuk van dit drieluik over de immer voortschrijdende tijd” leverde het gedicht 'Stemmenorkest' orkest op een prachtige ode aan door de tijd veranderende persoonlijkheden (7 jaar, 15 jaar en als bejaarde). Het lijkt alsof hij de wezenlijke tijd – het tijdloze – niet ervaren kan. De aanhef van het gedicht levert meteen de titel op van de verzamelbundel/luisterboek.

Max Temmerman maakte met de bundel Vaderland zijn poëziedebuut in een nuchtere confrontatie met woorden. Elk gedicht is een revolte met droge beschrijvingen over de dingen des levens school, politiek, dood, groeiprocessen. Voor onstuimige lyriek of zoetgevooisde liefdesverzen was er niet direct plaats. Toch is het een mooie bundel waarin de geest van Jacque Brel onmiskenbaar rond waart en waarin een gedicht dat Hertoginnedal heet en dus over de Belgische politiek gaat iets heel gewoon is!

In de daaropvolgende bundel Bijna een Amerika wordt er teruggekeken naar het verlies van bijvoorbeeld de spraak en het concentratie vermogen. Zoals in Afasie, de fysica van een herinnering of Geheugenverlies weet de dichter ongelooflijk mooi het verlies van organische functie te koppelen aan het verlies van een geliefde mens of stad en in het gedicht Geheugenverlies deed de zin: telkens, een moeder sterft, verdwijnt er een geheugen, mij kippenvel krijgen. Terwijl Vaderland kaal en nuchter was, zit er in deze nieuwe bundel heel veel beeldtaal en verbeeldingskracht zoals bijvoorbeeld een vochtige maan die aandampt op je ruiten in het openingsgedicht Horror een sprookje. Het verleden, terugblikken en herinneren zijn steeds terugkerende gegevens terwijl die eerder hoopvol zijn dan het vooruitblikken naar een toekomst. Heel confronterend is het gedicht Jackie waarin de dichter het schilderij beschrijft dat Andy Warhol maakte van Jackie Kennedy. Het is vreemd maar de ogen van de dichter dwingen mij helemaal anders naar deze afbeelding te kijken en ze bij te werken in het archief van mijn geheugen. Het is goed om in de bundel Bijna een Amerika rond te dwalen en te weten dat zolang de nacht duurt er geen gevaar dreigt.

Zondag acht dagen vormt het imponerende sluitstuk van dit drieluik over de immer voortschrijdende tijd. Het verleden, terugblikken en herinneren zijn ook hier weer steeds terugkerende gegevens terwijl die eerder hoopvol zijn dan het vooruitblikken naar een toekomst. In het gedicht Toch stelt de dichter dat hij zijn oorsprong vergeten is, de morsige tekens van zijn te gulzige verledens een geruststellend geheel vormen van moederstemmen en muziek. In In die dagen worden we dan weer geconfronteerd met levens die getekend zijn als een doordruk van eeuwen. Wat een leesoefening is ook deze bundel weer, een zoektocht naar verhaallijnen, motieflijnen, waarbij het ene gedicht op een voorgaande aansluit, iets herneemt, uitwerkt, erop varieert. Maanden, dagen, jaren een hele tijdrekening glijdt voorbij en is zo moeilijk te grijpen.

Deze mooie bundel kruipt je onder de huid om er te blijven, omdat hij als een camera foto's en beelden maakt van het heden, verleden, en toekomst, van donkere wolken en nieuwe kleuren. Via de Korstmosblues komen we immers te weten dat wie een geweten krijgt dat voor altijd krijgt. En ik knoop het ook voor eeuwig in mijn oren, ogen en alle zintuigen dat dichters de radeloze ochtendbruiden zijn.

Boek en CD zijn beiden een voltreffer geworden waarin woord en klank de lezer/ luisteraar wordt meegenomen naar een gebundeld stemmenorkest.

André Oyen

 

 

00:00 Gepost in Andere, BOEKEN | Permalink | Commentaren (0)

De commentaren zijn gesloten.