Blogs cinebel.be
cinebel.be | Créer un Blog | Avertir le modérateur

16-10-16

Madame Manet Ton van Kempen Nicoline van de BeeM

9200000036299533.jpg


 

Madame manet

Ton van Kempen Nicoline van de Beek

Uitgever: Uitgeverij Het ArchiefCollectief

Nederlandstalig 312 p ,9789082307313

Zo'n journalist schrijft een artikel. Dat komt in een krant of een tijdschrift, dat wordt door duizenden mensen gelezen, misschien wel door tienduizenden mensen. Dan moet daar niet in staan: De veuve Manet zit te verstoffen in haar appartement in Parijs.

 

Edouard Manet (1832-1883) geldt als een van de grote vernieuwers in de schilderkunst. Hij markeert de overgang van het academisme met zijn vaste Bijbelse en mythologische thema's naar het meer persoonlijke impressionisme. Werken als 'L'Olympia' en het toendertijd controversieel bevonden 'Le déjeuner sur l'herbe' worden nu gerekend tot hoogtepunten in de kunstgeschiedenis, maar tijdens zijn leven kreeg Manet weinig waardering. Le déjeuner sur l'herbe veroorzaakte in 1865 een schandaal op een expositie van kunstenaars die niet welkom waren op de officiële Salon de Paris. Het doek toont een prostituee samen met twee artistiek geklede jongemannen.

 

Tijdens de Salon van 1881 kreeg Manet een medaille, de Légion d'Honneur, de erkenning die hij altijd al gewild had. In 1882 maakte hij het doek Een bar in de Folies-Bergère, dat geldt als zijn laatste meesterwerk.

 

Manet stierf aan de ziekte locomotorische ataxie, die het centraal zenuwstelsel aantast en verlamming veroorzaakt. De oorzaak was syfilis, mogelijk al in 1848 opgelopen. Het laatste half jaar van zijn leven had Manet bijna voortdurend pijn.

Édouard Manet was getrouwd met de Nederlandse pianiste Suzanne Leenhoff uit Zaltbommel. Zij vertrok in 1847 naar Parijs om daar muziek te studeren en kwam in contact met de familie Manet.

Ze trouwde in 1863 met de oudste zoon Édouard. In die tussentijd had Suzanne al een zoon gekregen, waarvan Édouard Manet vermoedelijk de vader was, al is het nooit officieel gemaakt, de jongen ging door als Suzanne’s jongere broer.

 

Er is veel overgebleven van Édouard Manet en Suzanne Leenhoff, en Ton van Kempen en Nicoline van de Beek hebben hier een bijzondere vorm voor gevonden; een fictief interview.

 

In Madame Manet krijgt Suzanne Manet in 1905 een Nederlandse journalist op bezoek die graag meer wil weten over haar leven in Parijs, de grote kunstenaars en schrijvers die ze heeft gekend en de historische gebeurtenissen waar ze getuige van is geweest.

 

Meneer van Mander, de journalist vraagt naar het verleden en de oude weduwe leeft weer helemaal op. Ze is gestreeld door de belangstelling van de jonge man en vertelt alles wat hij maar wil weten en vraagt zich geen moment af of de jongeman wel is wie hij zegt te zijn. Alles komt weer terug: de pianolessen die ze Édouard Manet gaf en hun geheime liefde. De eerste grote wereldtentoonstelling, de kunstrellen, en de salonavonden waarop ze kunstenaars als Degas, Zola, Renoir en Monet ontving. Hoe ze model stond voor haar man Édouard Manet en bevriend raakte met de dichter Baudelaire. Ze vertellen 17 middagen lang. Elk gesprek heeft als uitgangspunt een bepaalde straat of plaats, zoals Gare-du-Nord, Rue Saint Petersbourg, Jardin des Plantes en Rue Lafitte. Hierdoor krijgt men een aardig beeld van het Parijs van de 2e helft van de 19e eeuw.

De oude meid, Marie die al van jongs af aan bij de familie in dienst was, mengt haar herinneringen zich met die van Suzanne en geeft op die manier waar nodig is de nodige bijsturing.

Madame Manet is een heel erg mooi boek. Niet alleen is het verhaal bijzonder interessant, de vormgeving is ook prachtig. Het is gedrukt op mooi, dik papier en elke bladzijde is geïllustreerd met afbeeldingen van de schilderijen van Manet, foto’s van de mensen die ter sprake komen of foto’s van Parijs uit de 19e eeuw. Fijn dat hierbij niet alleen de allerbekendste werken van Manet zijn afgebeeld, maar juist ook veel minder bekende. Het werk leest als een roman, maar biedt evengoed een sprankelend kunsthistorisch tijdsbeeld.

André Oyen

 

 

21:00 Gepost in BOEKEN | Permalink | Commentaren (0)

De commentaren zijn gesloten.