ANSIEL

De tijd is een cirkel

Eerste druk: 1999, Uitgeverij Houtekiet, 208 blz

Malika Oulad - Chaâra (Eeklo, 1980) debuteerde met de jeugdroman De tijd is een cirkel en kreeg er meteen de Mathilda Prijs 1999 voor. De jury die deze prijs toekent bestaat voornamelijk uit kinderen en jongeren. Vooral het spanningselement kreeg veel waardering van deze jury. Het is inderdaad een heel boeiend boek over een niet alledaags meisje, Inge. Haar vrienden vinden haar anders dan anderen. Op een dag wordt ze zo dikwijls geconfronteerd met het woord anders dat ze luidkeels verzucht: 'Ik wil anders zijn, ik wil het.' En dan gebeurt er iets heel vreemds. Alles wordt zwart en een onbekende zuigkracht neemt Inge mee. Wanneer ze terug bij haar positieven komt, blijkt ze in een heel andere eeuw te zijn terecht gekomen. Dat weet Alkwin een jongen van haar leeftijd die haar vindt te vertellen. Ze bevindt zich namelijk in het jaar 1245, met andere woorden de middeleeuwen. Alkwin is na een hele reeks van verschrikkingen te hebben doorstaan aan het zwerven gegaan. Samen ontmoeten ze Otgiva die hen onderdak verschaft. Otgiva is een oude wijze vrouw, die de geneeskracht van de planten kent en die met de dieren kan praten. Ze geeft hen die kennis door en bereidt hen voor op de belangrijke opdracht die ze te vervullen hebben. Inge is tenslotte niets voor niets naar de middeleeuwen geroepen. Otgiva leert haar ook hoe ze zich moeiteloos van de ene eeuw naar de andere kan verplaatsen. Het prettige hiervan is dat Alkwin ook mee kan naar de twintigste eeuw. De arme jongen schrikt zich een hoedje als hij van de eenvoud van de middeleeuwen in de luxueuze en technisch hoogst ontwikkelde twintigste eeuw terecht komt. Hij is trouwens ook alleen maar voor Inge zichtbaar en verstaanbaar. Alkwin zweeft altijd ergens rond haar heen. Meestal is dat wel prettig omdat ze sinds de dood van haar vader met haar moeder alleen woont. Maar het kan ook knap vervelend zijn als ze bijvoorbeeld eens helemaal alleen, in alle rust en vree een bad wil nemen. Maar Alkwin blijkt een heel discrete jongen te zijn die haar de privacy geeft die ze nodig heeft. In de middeleeuwen overlijdt Otgiva. Inge en Alkwin zijn hierdoor in diepe rouw gedompeld,maar ze weten dat de geest van de wijze vrouw hen altijd zal vergezellen bij de opdracht die ze te vervullen hebben, maar waar ze nog geen flauw idee van hebben, wat die kan inhouden. Nu hun wijze meesteres lichamelijk ontslapen is besluit ons duo om de verdere wereld van de dertiende eeuw te gaan verkennen. Ze ontmoeten heel wat mensen op hun weg en er wordt hechte vriendschap gesloten. Maar dan vernemen ze dat er in het grafschap Sterrenstroom een schrikbewind wordt uitgeoefend.De vrouw van de graaf is overleden en zijn mooie dochter is ernstig ziek. Door verdriet overmand reageert de graaf zich af op zijn onderdanen, door zo een hoge belastingen te heffen dat er armoede en hongersnood heerst. Er volgt een opstand met doden en gewonden die Inge en haar vrienden helaas niet konden voorkomen. Ze hebben echter wel getracht om de schade zoveel mogelijk te beperken. Ze bekommeren zich om de ellende van de bevolking maar denken ook aan het welzijn van de doodzieke Mathildis, de dochter van de graaf, die een heel lief meisje is en de graaf altijd tot het bijdragen van de welstand van de bevolking aanspoorde. Inge en Alkwin willen hun kennis van genezende kruiden aanwenden om Mathildis terug beter te maken. Dat de geest van Otgiva hen op de voet volgt spreekt voor zich. Het begint Inge duidelijker en duidelijker te worden, ook door reizen naar de twintigste eeuw, wat haar opdracht eigenlijk inhoudt. De tijd is een cirkel is een goed en boeiend boek. De auteur heeft haar verhaal heel goed gestructureerd.Haar personages zijn heel sterk en geloofwaardig. Ook heeft ze gezorgd voor de nodige sociale accenten. Het past dan ook volkomen in het verhaal dat Inge als een feministische Robin Hood toch nog de nodige charme uitstraalt om een mannenhart voor zich te winnen. En ook al is de liefde wederzijds toch moet de liefde na enkele kussen tot een platonische vriendschap afgeblazen worden. Inge is er zich van bewust en daar kan ze de jongeman in kwestie ook van overtuigen, dat de cirkel van de tijd niet kan onderbroken worden. Niettegenstaande de auteur perfect met het magisch realisme weet om te gaan, schept ze voor haar hoofdpersonage de ruimte om heel concreet te denken en te handelen. Malika Oulad - Chaâra weet ook heel verfrissend met humor om te gaan. De lotgevollen van Alkwin als geest zullen ongetwijfeld voor heel wat hilariteit bij de lezer zorgen.Na een gezonde lacbui wordt de lezer dan weer verwend met de zalige romantiek van een echt liefdeshuwelijk. En er zit ook een hele mooie boodschap in het geheel. Inge en Alkwin zijn heel vreedzame en verdraagzame mensen die in conflictsituaties niet impulsief maar wel na rijp beraad met zichzelf en in overleg handelen. Zulke boodschappen zijn in deze tijden beslist op zijn plaats zou ik denken. De tijd is een cirkel heeft mij enorm gecharmeerd niet alleen omwille van zijn vlotheid en het schitterend uitgebouwde slot, maar ook omdat het een lief boek is dat genegenheid uitstraalt voorr elk levend wezen. Te midden van de agressie van de hedendaagse beeld- én woordcultuur is dit feit op zich al een vredesprijs waard. Dit boek is trouwens een must voor echte lezers van veertien tot honderd jaar.

André Oyen